Informatie Verstandelijke Handicaps

Smith Magenis syndroom: de oorzaak

Algemene info over chromosomen

Het Smith Magenis syndroom wordt veroorzaakt door het ontbreken van een klein stukje informatie (deletie) op chromosoom 17 en wel op de korte arm van dit chromosoom. De officiële manier om deze chromosoomafwijking aan te geven is: del 17p11.2. De afwijking komt bij mannen en vrouwen even vaak voor. Het ontbreken van het stukje DNA uit chromosoom 17 ontstaat bij toeval tijdens de vorming van de zaadcellen of eicellen. Eigenlijk is het een soort kopiëerfout. De kans dat zoiets gebeurt is erg klein, namelijk kleiner dan 1%. De herhalingskans bij een volgende zwangerschap is dan ook uiterst gering, aangezien de oorspronkelijke 'fout' niet reeds bij een van beide ouders aanwezig is. Er zijn zeldzame gevallen beschreven waarbij er bij een van beide ouders toch een afwijking aan het chromosoom 17 aanwezig was. Het ging daarbij om een zogeheten 'gebalanceerde translokatie' bij een van de ouders van een kind met het Smith Magenis syndroom. Bij een gebalanceerde translokatie ontbreekt er een stukje van een chromosoom (deletie), maar is het ontbrekende stukje vast blijven zitten aan een van de andere chromosomen uit de celkern (translokatie). Iemand met een gebalanceerde translokatie is in de regel niet ziek, omdat het afgebroken stukje nog aanwezig is. Hiernaast staat een afbeelding van een gedeelte van chromosoom 17 met de verschillende genen in de vorm van een barcode zichtbaar, waarbij door middel van een vertikaal balkje de plaats is aangegeven waar bij het Smith Magenis syndroom een stukje ontbreekt.

Bij een aantal kinderen met het uiterlijk en de gedragsproblemen die bij het Smith Magenis syndroom passen, kan de deletie niet worden aangetoond. Mogelijk is bij hen de deletie te klein om met de huidige FISH probes aan te tonen.
In 2004 is in enkele gevallen bij kinderen bij wie duidelijk sprake zou moeten zijn van het Smith Magenis syndroom, maar waarbij geen deletie aangetoond kon worden, een mutatie gevonden in het RAI-1 gen. Dit gen ligt in de SMS-deletie regio. De functie van dit gen is niet precies bekend. Aangeraden wordt mom, wanneer de deletie niet aantoonbaar is en de verdenking op SMS groot is, onderzoek te doen naar deze mutatie.