De Oostenrijkse keizerin Maria Theresia hield erg van muziek. Op haar paleis in Wenen kwamen dan ook zeer regelmatig musici over de vloer om concerten te geven. Het hof in Wenen werd daardoor het centrum van cultuur.
Maar daar bleef het niet bij. Maria Theresia wilde zelf ook goed kunnen musiceren. Zij had privé-les van de Weense componist Georg Christoph Wagenseil (1715-1777). Maria Theresia was zo tevreden over Wagenseil dat ze hem benoemde tot hofcomponist en niet alleen de keizerin muziekles gaf, maar ook aan andere princessen. Hiervoor kreeg hij een vast salaris van 1500 florijnen per jaar.
Wagenseil is niet de meest bekende componist van zijn tijd, maar is toch wel zeker belangrijk geweest in de muziekgeschiedenis vooral op het gebied van pianomuziek. Zo heeft hij de ‘sonate’- of ‘hoofd’-vorm ingevoerd in concerten voor piano.
Niet alleen Maria Theresia was dol op muziek. Ook haar opvolgers Joseph II en Leopold II zetten zich in voor de muziek. Zij gaven musici de kans om hun talenten te tonen en zich verder te ontwikkelen. De musici die hiervan geprofiteerd hebben, worden gerekend tot de zogenaamde ‘Weense School’.
Maar afgezien van de hofcomponist Wagenseil is de ontdekking van Wolfgang Amadeus Mozart (1756-1791) misschien wel het meest bijzonder van de inspanningen van Maria Theresia voor de muziekgeschiedenis geweest. Mozart gaf zijn eerste concert dan ook aan het Weense hof van keizer Franz I en keizerin Maria Theresia. Op 13 en 21 oktober 1762 kwamen Wolfgang en zijn zus Maria Anna op audiëntie. De twee kinderen kregen van het keizerlijk paar statiekleren cadeau en werden daarin geschilderd. Het eerste schilderij van Mozart was een feit! De twee gaven diverse uitvoeringen op Schönbrunn en waren een openbaring voor iedereen. Een triomftocht langs de verschillende vorstenhoven in Europa was het gevolg. Het is dan ook niet vreemd dat Mozart verschillende opdrachten kreeg, ook van Maria Theresia en Franz. Zo schreef Mozart de opera La finta semplice in opdracht van de keizer. Desondanks lukte het Mozart niet een vaste aanstelling aan het Weense hof te krijgen. In 1773 deed Mozart samen met zijn vader Leopold een poging daartoe, die alleen op niets uitdraaide Maria Theresia was erg vriendelijk volgens Mozart, maar daar bleef het ook bij. Wel schrijft Mozart er zes strijkkwartetten.
Als je alles achter elkaar zet, kom je al snel tot de conclusie dat Maria Theresia erg veel geluk had om te leven in een tijd waarin wonderkinderen als Mozart hun talenten toonden aan de mensen. Een vrouw als zij die hield van (barok)muziek kwam dus zeker aan haar trekken!