Ordonnantie tegen het misbruiken van de heide van Moergestel (1772)

Is in de vergadering in overweeging genoomen dat van deesen jaare nu eenigen tyd herwaars in 't seer drooge saysoen alhier in de soo genaamde Kerkeyndsche hyde genoegsaam dagelyks hyschaalen werden geschept en vlagsel gemaayt, maar dat ook booven dien aldaar in de moeragtige lage vennen de goede torff niet ontsien wort daar uyt op eene clandestine off heymelyke en dievagtige wyse te steeken, steelen en selfs soo aanstonds om niet agterhaalt te worden vandaar te vervoeren waar door de voors. hyde en vennen geheel staan geruineert en ontbloot te worden 't geene alsoo niet en behoort maar dat sodanig rooven, ontblooten en dievagtig steeken, steelen en vervoeren van torf in de moeragtige vennen ('t welke niet anders als met voorgaande kennisse en resolutie van regenten by publiecque verpagtinge ten voordeele van de gemynte volgens haar ed. moog. res. van den 30 jan 1756 en vermagt te geschieden) tegen te gaan, te weeren en dat de daaders van dien diesweegens werden agterhaalt ontdekt om weegens deselve naar exigentie van saken op het rigoreuste geprocedeert te werden, soo is 't dat heeren scheepenen met volkomen kennisse en goedvinden van den heere officier in aanmerkinge van het reglement door de edele mog. heeren raden van staaten der Vereenigde Nederlanden over deese heerlykhyd Moergestel by resolutie van den 20 mey 1713 gearresteert en wel insonderhyd den derde articul van dien waar by wort geordonneert dat het bewind, directie en handelinge der justitie soo crimineele als civiele sal staan en blyven aan scheepenen alleen met seclusie van allen anderen gelyk ook van den daagelykse lopende politie uyt kragte van welke den scheepenen alhier disponeerende hebben goedgevonden mits deesen alleen en eenen iegelyke wel ernstelyk te interdiceeren dat van nu voortaan onder wat pretext het ook soude mogen weesen egeene torff in de voors vennen van den Kerkeyndse hyde te steeken, vervoeren of roven op poene dat teegens de sodanige als erffdiven van den gemyntes gronden op het rigoreuste sal werden geprocedeert,

dat ook omme het revageeren der hyde door het ontydig scheppen of steeken van hytorf alsmeede het mayen van hyde tot stroysel voor te koomen, het selve niet sal vermogen gedaan te werden dan op daar toe te stellen dagen de welke niet anders dan door en met voorkennisse en consent van officier en scheepenen aan 's heeren geboden alhier sullen moogen werden bekend gemaakt omme daar door daar omtrend alle bedrog voor te koomen op poene dat andersins en buyten die gestelde daagen bevonden wordende in de voors. hyde turf te steeken of hy te mayen of vlaggen daar over sullen worden gecalangeert in sodanige poene als na rade haar misbruyk sal bevonden worden te syn gedaan en sulks met de kosten van inspectie tot dien en verdere costen daar omtrend te gerysen

ende want ondervonden is dat geene genoegsame vigilantie is of wort gedaan tot weeringe van voors misbruyken door die ('t gene met leetweesen gesegt wort) sulks hadden behooren te doen, sig daar aan voortyds meede wel schuldig souden hebben gemaakt waar om en om sulks soo veel mogelyk voor te komen

soo is het dat tot ontdekkinge van voors. turfdiverye ontydig hyschalen scheppinge, hymayen of vlaggen in de voors. hyde van 't Kerkeynde goedgevonden is mits deesen den vorster en diender alhier te ordonneeren ende gelasten soo als deselve by deesen werden geordonneeert ende gelast omme van tyd tot tyd op en in de voors. hyde te gaan patroillieeren of er buyten de daartoe gestelde daagen egeene hyde wert geschept of ook vlagsel gemaayt, dat sy de daar op attrappeerende aanstonds op den eed in het aanvangen haare bedieninge sullen hebben over te brengen aan den officier en scheepenen alhier met designatie van de plaatse waar sulks is gedaan ook dat sy insgelyks in de moeragtige vennen inspectie van tyd tot tyd neemen om te sien of daar in onverwagt ook moeragtige turf wert gestooken en sulks bevindende 't selve als voor aanstonds aan officier en scheepenen over te brengen waar en door wien sulks attrapeerende is gedaan

dat sy op aansegginge soo van den officier en scheepenen op de voors hyden en vennen ter weeringe van ontdekkinge als voor sullen moeten gaan patroullieeren dat sy ook onder deese jurisdictie in de voors hyde iemant bevindende te turven of vlaggen niet woonende binnen deese heerlykhyd deselve aanstonds met het by haar hebbende sullen hebben te arresteren en deselve alsoo aan officier en scheepenen over te brengen om etc,

edog soo sulks niet konnen doen deselve kennende de namen derselve met de omstandighyt van 't geene en waar en wat de selve hebben gedaan ook immediaat aan als voor en in allen gevalle over te brengen

dat tot aanmoediginge der vorster en diender te samen synde persoon of persoonen attrapeerende sullen genieten een geregte derde part der peenen en boeten die deselve hebben verbeurt of waar in deselve gecondemneert mogten worden

ende is goedgevonden dat deese op aanstaande sondag met voorgaande klokkeslag aan en voor den volke alhier sal werden gepubliceert ter ordinaire uur en plaatse alwaar men gewoon is publicatie te doen omme ende teneynde als in de selve

Aldus gedaan ende gearresteert in den raadhuyse van Moergestel op dato aan den hoofd deeser gestelt

Bron: SA Tilburg, AA Moergestel 11 f 92 29-7-1772

Terugkeren naar Overzicht pagina costuymen etc.

Terugkeren naar Inhoudsopgave

Laatst bijgewerkt op 2 oktober 2009.