Wij zoeken overal naar wat wij een verklaring van de feiten noemen. Wat wij in de dingen zoeken als het meerdere, dat uitstijgt boven wat ons onmiddellijk gegeven is, splijt ons gehele wezen in twee delen; wij worden ons van onze tegenstelling tot de wereld bewust. Wij plaatsen ons als en zelfstandig wezen tegenover de wereld. Het heelal doet zich aan ons voor in de beide tegenstellingen: Ik en de wereld.
Deze scheidsmuur tussen ons en de wereld richten wij op, zodra het bewustzijn in ons begint op te lichten. Maar nooit verliezen wij het gevoel dat wij toch tot de wereld behoren, dat er een band bestaat, die ons met de wereld verbindt; dat wij niet een wezen buiten, doch in het heelal zijn.
Dit gevoel wekt in ons het streven, de tegenstellijg te overbruggen. Alle geestelijk streven van de mensheid bestaat uiteindelijk in het overbruggen van deze tegenstelling. De geschiedenis van het geestesleven is een voortdurend zoeken van de eenheid tussen ons en de wereld. Religie, kunst en wetenschap, alle streven zij ditzelfde doel na.